اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

دکتر محمد حسین نجفی

علائم ناراحتی قلبی و نشانه های مشکل قلب

خیلی از بیماری های قلبی هفته ها یا ماه ها پیش از یک حادثه ی جدی هشدار می دهند، اما چون این علائم خفیف یا شبیه مشکلات دیگر هستند نادیده گرفته می شوند. شناختن علائم ناراحتی قلبی و نشانه های مشکل قلب می تواند تفاوت بین یک مراجعه ی به موقع و یک اتفاق خطرناک باشد. در این مقاله مهم ترین علائم مشکل قلبی، نشانه های هشدار دهنده ی بیماری قلبی، علائم خاص در زنان و علائم پنهان را بررسی می کنیم و می گوییم چه زمانی باید فوری به متخصص قلب مراجعه کنید. اگر یک یا چند مورد از این نشانه ها را به صورت تکرارشونده دارید، بهتر است وضعیت قلب خود را نزد پزشک متخصص بررسی کنید.

مهم ترین علائم هشدار دهنده ناراحتی قلبی

اگر هر کدام از این نشانه ها را به ویژه به صورت تکرارشونده یا همراه با هم دارید، بدن شما در حال هشدار دادن است و بهتر است وضعیت قلبتان را بررسی کنید:

  • 1-فشار، سنگینی یا تنگی در قفسه سینه، به ویژه هنگام فعالیت
  • 2-تنگی نفس با فعالیت کم یا هنگام دراز کشیدن
  • 3-تپش یا ضربان نامنظم قلب
  • 4-خستگی غیرعادی و زودهنگام
  • 5-ورم پاها، مچ پا یا شکم
  • 6-سرگیجه، سبکی سر یا احساس نزدیک به غش
  • 7-انتشار درد به دست، فک، گردن یا پشت
نکته ی مهم: وجود یکی از این علائم همیشه به معنای بیماری قلبی نیست، اما تکرار آن ها یا همراهی چند علامت با هم، نشانه ای است که حتما باید توسط متخصص قلب بررسی شود.

درد و فشار در قفسه سینه (Angina)

این شایع ترین نشانه ناراحتی قلب است. اما نکته مهم این است که لزوما یک درد “تیز” نیست. بیماران اغلب آن را به صورت فشار، سنگینی، یا احساسی شبیه به اینکه “فیل روی سینه نشسته است” توصیف می کنند. این احساس ممکن است چند دقیقه طول بکشد و با استراحت برطرف شود یا بدتر شود.

تنگی نفس ناگهانی

اگر هنگام انجام فعالیت های ساده ای که قبلاً به راحتی انجام می دادید (مانند بالا رفتن از چند پله) دچار تنگی نفس غیر عادی می شوید، این می تواند نشانه نارسایی قلبی باشد. قلب ممکن است در پمپاژ خون دچار مشکل شده باشد که منجر به تجمع مایع در ریه ها می شود.

درد در سایر نواحی بدن

درد ناشی از قلب همیشه در سینه باقی نمی ماند. این درد می تواند به نواحی زیر انتشار یابد:

  • _دست چپ: انتشار درد به شانه و دست چپ یکی از کلاسیک ترین نشانه ها است.
  • _فک و گردن: گاهی درد قلب خود را به صورت درد در ناحیه گلو یا فک پایین نشان می دهد.
  • _پشت و میان دو کتف: به خصوص در زنان، درد پشت می تواند نشانه ای از مشکل قلبی باشد.

حالت تهوع، سوء هاضمه یا درد معده

برخی افراد، به ویژه زنان و سالمندان، در هنگام ناراحتی قلبی علائمی شبیه به مشکلات گوارشی را تجربه می کنند. ممکن است احساس کنید دچار رفلاکس یا سوزش سر دل شده اید، در حالی که منشا اصلی درد، دیواره تحتانی قلب است.

سرگیجه و سبکی سر

احساس ناگهانی گیجی یا غش کردن (سنکوپ) می تواند ناشی از افت فشار خون به دلیل ضعف قلب در پمپاژ یا اختلال در ریتم ضربان قلب (آریتمی) باشد.

نشانه های ناراحتی قلبی

چرا نباید علائم ناراحتی قلب را نادیده بگیرید؟

بسیاری از بیماری های قلبی، از جمله نارسایی قلبی و بیماری عروق کرونر، به تدریج پیشرفت می کنند. بدن ما معمولاً قبل از وقوع یک حادثه جدی مانند سکته قلبی، سیگنال هایی ارسال می کند. مشکل اینجاست که ما اغلب این سیگنال ها را نادیده می گیریم یا به دلایل دیگر نسبت می دهیم.

علائم بیماری قلبی به نوع بیماری بستگی دارد و بسیاری از افراد تا زمان بروز حمله ی قلبی، سکته ی مغزی یا ایست قلبی هیچ علامتی ندارند؛ به همین دلیل بررسی منظم قلب اهمیت زیادی دارد.

به نقل از: Mayo Clinic

جدول مقایسه علائم قلبی و غیر قلبی

بسیاری از افراد در تشخیص علائم ناراحتی قلب دچار سردرگمی می شوند. جدول زیر به شما کمک می کند تا تفاوت های اولیه را درک کنید:

علامت

احتمالا مربوط به قلب است اگر…

احتمالا مربوط به سایر موارد است اگر…

درد قفسه سینه

همراه با فشار، تعریق سرد و تنگی نفس باشد.

با فشار دادن نقطه ای روی سینه یا تنفس عمیق تغییر کند.

تپش قلب

ناگهانی، طولانی مدت و همراه با سرگیجه باشد.

کوتاه باشد و پس از مصرف کافئین یا استرس رخ دهد.

تنگی نفس

در حالت دراز کشیده یا هنگام فعالیت بدتر شود.

همراه با خس خس سینه و سابقه آسم باشد.

درد بازو

با فعالیت شروع شود و به فک یا سینه بزند.

ناشی از حرکت ناگهانی دست یا کار بدنی سنگین باشد.

 

علائم خاص ناراحتی قلب در زنان

تحقیقات نشان می دهد که علائم ناراحتی قلب در زنان می تواند با مردان متفاوت باشد. زنان کمتر دچار درد قفسه سینه می شوند و بیشتر نشانه های زیر را گزارش می کنند:

علائم مشکل قلبی در مردان

در مردان، علائم مشکل قلبی معمولا کلاسیک تر و واضح تر از زنان بروز می کند، اما همین موضوع گاهی باعث می شود مردان نشانه های خفیف تر را دست کم بگیرند. شایع ترین علائم قلبی در مردان عبارت اند از:

  • درد یا فشار در مرکز قفسه ی سینه که با فعالیت بیشتر و با استراحت کم تر می شود
  • انتشار درد به دست چپ، شانه، فک یا پشت
  • تنگی نفس هنگام فعالیت یا بالا رفتن از پله
  • تعریق سرد ناگهانی همراه با احساس ضعف
  • تپش و ضربان نامنظم قلب، به خصوص وقتی با سرگیجه همراه باشد

اگر این نشانه ها همراه با عوامل خطری مانند فشار خون بالا، چربی خون بالا، دیابت یا سابقه ی خانوادگی بیماری قلبی باشند، اهمیت بررسی چند برابر می شود. در صورتی که این علائم همراه با تپش قلب و لرزش بدن تکرار می شود، حتما باید توسط متخصص قلب ارزیابی شوید.

هشدار جدی

اگر درد قفسه ی سینه بیش از چند دقیقه طول کشید یا همراه با تنگی نفس، تعریق سرد و تهوع بود، منتظر نمانید و فورا با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید. در سکته ی قلبی هر دقیقه برای نجات عضله ی قلب اهمیت دارد.

چه زمانی برای علائم قلبی به متخصص مراجعه کنیم؟

بسیاری از افراد تا زمانی که علائم شدید نشود مراجعه را به تعویق می اندازند، در حالی که بیشتر بیماری های قلبی در مراحل اولیه و با یک ویزیت ساده قابل کنترل هستند. اگر هر یک از نشانه های گفته شده را به صورت تکرارشونده دارید، یا عامل خطری مانند فشار خون بالا، دیابت یا سابقه ی خانوادگی دارید، بهتر است پیش از جدی شدن مشکل، قلب خود را توسط متخصص بررسی کنید. یک معاینه، نوار قلب و در صورت لزوم اکوکاردیوگرافی می تواند خیال شما را راحت کند یا جلوی یک حادثه ی جدی را بگیرد.

نگران علائم قلب خود هستید؟

دکتر محمدحسین نجفی، متخصص قلب و عروق و فلوشیپ آنژیوپلاستی، آماده ی بررسی دقیق علائم شما است.

نشانه های پنهان و طولانی مدت

برخی از علائم ناراحتی قلب به مرور زمان ظاهر می شوند و نشان دهنده تضعیف قدرت قلب هستند:

  1. _ورم مچ پا و پاها (Edema): وقتی قلب خون را به خوبی پمپاژ نمی کند، خون در رگ ها باقی مانده و باعث می شود مایعات در اندام های تحتانی جمع شوند.
  2. _سرفه های مداوم: سرفه ای که قطع نمی شود و خلط سفید یا صورتی تولید می کند، می تواند نشانه نشت خون به ریه ها باشد.
  3. _ضربان قلب نامنظم: احساس اینکه قلب شما یک ضربان را جا می اندازد یا خیلی سریع می زند (تپش قلب).

چه زمانی باید فوراً با اورژانس (۱۱۵) تماس بگیرید؟

اگر شما یا کسی در اطرافتان علائم زیر را تجربه کردید، حتی برای یک لحظه هم درنگ نکنید:

  • _درد شدید و ناگهانی در مرکز سینه که بیش از چند دقیقه طول می کشد.
  • _دردی که به بازوها، کمر، گردن، فک یا معده سرایت می کند.
  • _تنگی نفس شدید همراه با تعریق سرد و رنگ پریدگی.
  • _احساس بی حالی شدید، تهوع و استفراغ همزمان با درد سینه.

چگونه از بروز علائم ناراحتی قلب پیشگیری کنیم؟

قلب شما می تواند بازسازی شود اگر سبک زندگی خود را تغییر دهید. راهکارهای زیر به شدت خطر ابتلا را کاهش می دهند:

  • _کنترل فشار خون و کلسترول: این دو عامل “قاتلان خاموش” هستند زیرا اغلب علامتی ندارند اما به رگ های قلب آسیب می زنند.
  • _تغذیه سالم: کاهش مصرف نمک، قندهای مصنوعی و چربی های اشباع
  • _فعالیت بدنی: حداقل ۳۰ دقیقه پیاده روی سریع در روز
  • _مدیریت استرس: استرس مداوم باعث التهاب در رگ های قلب می شود

شناخت علائم ناراحتی قلب اولین و مهم ترین قدم برای محافظت از سلامتی است. به یاد داشته باشید که بدن شما با شما صحبت می کند. اگر احساس می کنید چیزی در قفسه سینه، تنفس یا سطح انرژی شما “عادی” نیست، به حس خود اعتماد کنید و با یک پزشک متخصص مشورت کنید. بسیاری از مشکلات قلبی اگر در مراحل اولیه شناسایی شوند، به راحتی با دارو و اصلاح سبک زندگی قابل کنترل هستند.

سوالات متداول

۱. آیا استرس می تواند علائمی شبیه به ناراحتی قلب ایجاد کند؟

بله، حملات پانیک می توانند باعث درد سینه، تپش قلب و تنگی نفس شوند. چون تشخیص این دو از هم سخت است، همیشه باید ابتدا فرض را بر مشکل قلبی گذاشت تا پزشک خلاف آن را ثابت کند.

۲. آیا درد دست راست هم می تواند نشانه ی قلب باشد؟

اگرچه درد دست چپ شایع تر است، اما درد قلبی می تواند به هر دو دست، شانه ها و حتی مچ دست انتشار یابد.

۳. چرا قلب من در هنگام استراحت تند می زند؟

تپش قلب در حالت استراحت می تواند نشانه ی آریتمی، کم خونی یا مشکلات تیروئید باشد، اما باید توسط پزشک بررسی شود تا از سلامت دریچه های قلب مطمئن شوید.

۴. آیا علائم مشکل قلبی در سنین پایین هم دیده می شود؟

بله، به خصوص در افرادی که سابقه ی خانوادگی بیماری قلبی، چربی خون بالا یا چاقی دارند، علائم می توانند در سنین جوانی هم بروز کنند و نباید به بهانه ی کم بودن سن نادیده گرفته شوند.

۵. کدام آزمایش ها و تست ها مشکل قلبی را مشخص می کنند؟

معمولا با نوار قلب، اکوکاردیوگرافی، هولتر مانیتورینگ، آزمایش خون و در صورت لزوم تست ورزش می توان وضعیت قلب را بررسی کرد. نوع تست را پزشک متخصص بر اساس علائم شما تعیین می کند.

۶. آیا علائم قلبی می توانند فقط شب ها ظاهر شوند؟

بله، برخی علائم مانند تنگی نفس هنگام دراز کشیدن یا تپش قلب شبانه می توانند نشانه ی نارسایی قلبی یا آریتمی باشند و مراجعه به پزشک را ضروری می کنند.

Picture of دکتر محمدحسین نجفی
دکتر محمدحسین نجفی

ایشان متخصص قلب و عروق و فلوشیپ آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی هستند. دیگر تخصص های ایشان شامل: درمان فشار خون، درمان واریس، انجام هولتر مانیتورینگ قلب و غیره می شود.

آیا این مطلب مفید بود؟ به اشتراک بگذارید