تپش قلب یکی از شایع ترین علائمی است که افراد در سنین مختلف آن را تجربه می کنند. بسیاری از افراد هنگام تپش قلب دچار اضطراب می شوند و این سؤال برایشان ایجاد می شود که آیا این حالت طبیعی است یا می تواند نشانه یک بیماری جدی باشد. واقعیت این است که تپش قلب همیشه خطرناک نیست، اما در برخی شرایط می تواند هشداری مهم از طرف بدن باشد. پس لازم است که باهم بررسی کنیم تپش قلب نشانه چیست؟
تپش قلب
تپش قلب (Heart Palpitations) به احساسی گفته می شود که فرد ضربان قلب خود را به شکل غیرطبیعی احساس می کند. این احساس ممکن است به صورت تند زدن، نامنظم بودن، کوبیدن شدید، لرزش، یا حتی حس «پرش» در قفسه سینه، گلو یا گردن تجربه شود.
از نظر پزشکی، تپش قلب یک علامت است نه یک بیماری مستقل. یعنی خودش تشخیص نیست، بلکه می تواند نشانه یک وضعیت فیزیولوژیک ساده یا یک بیماری زمینه ای باشد. شاید برای شما هم پیش آمده باشد که به صورت ناگهانی دچار تپش قلب شده باشد که در این صورت توصیه می کنیم مقاله علت تپش قلب ناگهانی را بخوانید.
تپش قلب چه احساسی دارد؟
افراد تپش قلب را به شکل های مختلفی توصیف می کنند، از جمله:
- ضربان سریع یا شدید قلب
- احساس لرزش یا فلیپ فلاپ در قفسه سینه
- جا افتادن یا پرش ضربان
- ضربان نامنظم
- کوبش قلب در حالت استراحت
دلایل شایع و غیرخطرناک تپش قلب
در بسیاری از موارد، تپش قلب به دلایل ساده و بی خطر ایجاد می شود و جای نگرانی ندارد.
۱. استرس و اضطراب
اضطراب، حملات پانیک و فشارهای عصبی از شایع ترین دلایل تپش قلب هستند. هنگام استرس، بدن هورمون هایی مثل آدرنالین ترشح می کند که باعث افزایش ضربان قلب می شوند.
۲. مصرف کافئین و محرک ها
قهوه، چای پررنگ، نوشابه های انرژی زا، نیکوتین و برخی مکمل ها می توانند ضربان قلب را تحریک کنند و باعث تپش شوند.
۳. فعالیت بدنی شدید
پس از ورزش سنگین یا فعالیت فیزیکی شدید، تپش قلب یک واکنش طبیعی بدن است، به خصوص اگر بدن کم آب باشد.
۴. کم خوابی و خستگی
خواب ناکافی می تواند سیستم عصبی را تحریک کند و باعث نامنظم شدن ضربان قلب شود.
۵. تغییرات هورمونی
دوران قاعدگی، بارداری، یائسگی یا نوسانات هورمونی می توانند باعث تپش قلب شوند، به ویژه در زنان.
تپش قلب نشانه چه بیماری هایی می تواند باشد؟
اگر تپش قلب به طور مکرر اتفاق بیفتد یا با علائم دیگری همراه باشد، ممکن است نشانه یک مشکل پزشکی باشد.
۱. آریتمی های قلبی
آریتمی به اختلال در ریتم طبیعی قلب گفته می شود. قلب ممکن است خیلی سریع، خیلی کند یا نامنظم بتپد. برخی آریتمی ها بی خطر هستند، اما برخی دیگر نیاز به بررسی و درمان جدی دارند.
۲. بیماری های قلبی
تپش قلب می تواند با بیماری هایی مانند:
- _بیماری عروق کرونر
- _نارسایی قلبی
- _مشکلات دریچه ای قلب
- _آسیب عضله قلب، ارتباط داشته باشد، به خصوص در افرادی که سابقه بیماری قلبی دارند.
۳. پرکاری یا کم کاری تیروئید
هورمون های تیروئیدی تأثیر مستقیم بر ضربان قلب دارند. پرکاری تیروئید معمولاً باعث تپش قلب، تعریق و کاهش وزن می شود، در حالی که کم کاری هم می تواند ریتم قلب را مختل کند.
۴. کم خونی (فقر آهن)
وقتی تعداد گلبول های قرمز یا هموگلوبین کم باشد، قلب مجبور می شود برای تأمین اکسیژن بیشتر سریع تر بتپد، که نتیجه آن تپش قلب است.
۵. عدم تعادل الکترولیت ها
سطح غیرطبیعی پتاسیم، منیزیم یا کلسیم می تواند باعث اختلال در سیگنال های الکتریکی قلب شود و تپش ایجاد کند.
۶. افت یا افزایش فشار خون
تغییرات ناگهانی فشار خون نیز می توانند باعث احساس تپش قلب شوند.
چه زمانی تپش قلب خطرناک است؟
در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر همراه با تپش قلب، باید فوراً به پزشک یا اورژانس مراجعه کرد:
- _درد یا فشار در قفسه سینه
- _تنگی نفس
- _سرگیجه شدید یا غش
- _تعریق سرد
- -ضعف شدید
- _درد منتشرشونده به بازو، فک یا پشت
تپش قلب در شب یا هنگام استراحت
بسیاری از افراد تپش قلب را هنگام دراز کشیدن یا شب ها تجربه می کنند. در این شرایط، چون محرک های محیطی کمتر هستند، فرد ضربان قلب خود را بیشتر حس می کند. همچنین رفلاکس معده، اضطراب شبانه یا تغییر وضعیت بدن می تواند نقش داشته باشد.
تشخیص علت تپش قلب چگونه انجام می شود؟
پزشک برای تشخیص علت تپش قلب ممکن است از روش های زیر استفاده کند:
- _الکتروکاردیوگرام (ECG)
- _مانیتور هولتر ۲۴ یا ۴۸ ساعته
- _اکوکاردیوگرافی
- _آزمایش خون (بررسی تیروئید، کم خونی و الکترولیت ها)
- _تست ورزش در صورت لزوم
چگونه می توان تپش قلب را کنترل کرد؟
اگر علت جدی پزشکی وجود نداشته باشد، با رعایت این نکات می توان تپش قلب را کاهش داد:
- _کاهش مصرف کافئین و محرک ها
- _مدیریت استرس با تنفس عمیق، مدیتیشن یا یوگا
- _نوشیدن آب کافی
- _خواب منظم و کافی
- _فعالیت بدنی متعادل
- _پرهیز از مصرف خودسرانه داروها
جمع بندی
تپش قلب همیشه نشانه بیماری خطرناک نیست، اما نادیده گرفتن آن هم کار درستی نیست. اگر تپش قلب گاه به گاه، کوتاه مدت و بدون علائم هشداردهنده باشد، معمولاً جای نگرانی ندارد. اما تپش قلب مداوم، شدید یا همراه با علائم غیرطبیعی، نیاز به بررسی پزشکی دارد. گوش دادن به بدن و مراجعه به موقع به پزشک می تواند از بروز مشکلات جدی جلوگیری کند.
همیارسیستم